Şömine kapağı desenleri

Kalyon

Kapaklarımızın çoğunda ana motif, dalgalar üzerinde ilerleyen bir yelkenli kalyondur. Gövde, direkler ve rüzgârla şişmiş yelkenler kabartma çizgilerle işlenir. Kalyon kapağın ortasına ya da bir yanına yerleştirilir; iki kanatlı kapaklarda her kanatta bir kalyon olabilir.

Dalga

Kalyonun altında ve kapağın alt kenarı boyunca birbirine paralel dalga çizgileri uzanır. Dalgalar kapağa yatay bir ritim verir ve kalyonun suyun üstünde durduğu hissini tamamlar. Bazı kapaklarda dalgalar kapağın yalnız alt kısmında, bazılarında birkaç sıra hâlinde yukarı kadar çıkar.

Elmas çivi

Kalyonun çevresindeki boşluklar sıra sıra elmas çivilerle doldurulur. Her çivi, yan yatırılmış bir kare, yani bir baklava dilimidir; içinde ızgara gibi dizilmiş küçük kabarık noktalar bulunur. Çiviler düzenli aralıklarla, çapraz sıralar hâlinde yerleştirilir.

Çivilerin sıklığı desenin yoğunluğunu belirler. Sık dizilmiş çiviler kapağa zengin, dolu bir görünüm verir; seyrek çiviler daha sade bir kapak çıkarır.

Açık ya da koyu ton

Aynı desen iki farklı tonda yapılabilir. Açık, parlak bakır renginde bir kapak ışığı daha çok yansıtır ve şömineyi aydınlık gösterir. Koyu, kahveye çalan patinalı bir kapak ise daha eski, daha ağırbaşlı bir görünüm verir; kabartmaların yüksek yerleri açık, çukurları koyu kaldığı için desen daha belirgin okunur.

Açık renkli bakır da zamanla havayla temas ederek koyulaşır. Bunu bakır kapağın bakımı bölümünde anlattık.

Kemerli ve düz çerçeve

Desen, çerçevenin biçimine göre yerleştirilir. Kemerli kapaklarda kalyonun yelkenleri kemerin kıvrımına doğru yükselir; düz kapaklarda desen kareye ya da dikdörtgene yayılır. Çerçeve her iki durumda da siyah çeliktir ve bakırın sıcak rengini çevreleyerek öne çıkarır.

Takım hâlinde desen

Şömine kapağı, odunluk kapağı ve üst pano aynı desende yapıldığında şömine bir bütün gibi görünür. Bu durumda her parçada kalyon olması gerekmez: örneğin ana kapakta kalyon, odunluk kapağında yalnız dalga ve çivi kullanılabilir. Önemli olan tonun ve çivi sıklığının parçalar arasında tutmasıdır.

Kendi motifiniz

Kalyon, dalga ve elmas çivi en çok yaptığımız desenler, ama tek seçenek değil. Bir çiçek, bir monogram ya da evinizin bulunduğu yerle ilgili bir şekil düşünüyorsanız örnek bir çizim ya da fotoğraf gönderin; bakırda nasıl duracağını ve yapılıp yapılamayacağını birlikte konuşalım.

Sorular